• slider6

Historia Triathlonu

Triathlon jest specyficzną dyscypliną wielobojową, której głównym atrybutem jest wytrzymałość uczestników.

Dyscyplina sportowa (od 2000 roku również olimpijska) składa się z trzech części, odpowiednio: pływania, jazdy na rowerze oraz biegania, w takiej właśnie kolejności. Końcowy czas ( liczony wraz ze zmianą stroju) pozwala na sklasyfikowanie zawodników, którzy ukończyli wszystkie kombinacje.

Początek obecnego triathlonu przypada na pierwszą połowę lat 70’, jednak początkowo w swoich rozważaniach cofnę się do Francji lat 20’, gdzie po raz pierwszy sportowcy ścigali się ze sobą łącząc czas pływania, jazdy na rowerze oraz biegania. „Les trois sport”, bo tak we francusko językowej wersji nazywał się ten sport, skupiał wiele wydarzeń sportowych na przełomie lat 20’ i 30’, będąc dyscypliną bardzo popularną. Niestety pomysł nie przetrwał próby czasu i mniej więcej w połowie lat 30’ zniknął ze wszystkich sportowych kalendariów.

Taka sytuacja miała miejsce aż do 1974 roku, kiedy to w San Diego ( Stany Zjednoczone) pewien gentelman zorganizował pierwsze oficjalne zawody tej dyscypliny. Zaczęło się bardzo niewinnie, od zwykłego treningu, w którym brali udział m.in. pływak, biegacz i kolarz. Codzienny trening przerodził się jednak w nieformalną rywalizację, co skłoniło Jacka Jonstone’a do zorganizowania pierwszych zawodów trzech dyscyplin połączonych w całość-obecnego triathlonu. Pierwsze zawody odbyły się pod nazwą Mission Bay Triathlon, w której brało udział 46 sportowców. Kalendarz wskazywał wówczas datę 25 września 1974 roku.

Osobną historią jest początek najpopularniejszych i najbardziej wymagających zawodów triathlonowych na świecie- Ironman triathlon. Wokół genezy powstania tej odmiany triathlonu powstała zresztą legenda. Opowiada ona o komandorze marynarki wojennej USA, Johnie Collinsie, który brał udział Bay Triathlon.  Podobno w jednym z barów w Honolulu pokłócił się z kilkoma kolegami o to, który sportowiec jest bardziej wytrzymałym i sprawniejszym sportowcem: pływak, biegacz czy kolarz. Postanowił sprawdzić to w praktyce, łącząc wszystkie 3 dyscypliny na najdłuższych dystansach w jedną całość, co w rezultacie dało konkurencję tylko dla elitarnych wyczynowców.  W ten sposób 18 lutego 1978 powstały zawody cykliczne Hawaii Ironman, podczas którego zawodnicy musieli przepłynąć 3.8 km, przejechać rowerem 180 km i przebiec 42.195 km. Amerykanin Gordon Haller uzyskał czas 11 godzin i 46 minut. Do dziś zawody na Hawajach są, obok Nicei, najważniejszymi wydarzeniami tego sportu.
W 1989 roku triathlon uzyskał status sportu olimpijskiego, czym przeszedł do historii jako „najmłodszy” sport, który tego dokonał. Od tego momentu triathlon rok w rok staje się bardziej popularny, przyciągając mniej więcej milion zawodników rocznie. Natomiast w 1994 roku na Kongresie MKOL w Paryżu triathlon otrzymał nominację jako jedna z 28 dyscyplin olimpijskich. Premierowe zawody na Olimpiadzie odbyły się w 2000 roku w Sydney a pierwszymi zwycięzcami zostali Brigitte McMashon ze Szwajcarii oraz Simon Whietfieldt z Kanady. 

W 1989 roku powstał Międzynarodowy Związek Triathlonu(ITU).
Natomiast w Europie pierwszym państwem, które zorganizowało zawody triathlonowe jest Czechosłowacja.

W 1984 roku Austria, Belgia, Irlandia, Holandia, Czechosłowacja, Dania, RFN, Francja, Wielka Brytania i Szwecja założyły Europejską Unię Triathlonu(ETU).
Pierwsze zawody w Polsce odbyły się w podpoznańskim Wieluniu w lipcu 1984 roku. Wydarzenie ściągnęło 137 uczestników a wygrał je Jan Olesiński.

Od 1988 roku odbywają się Mistrzostwa Polski. Rok później powstaje Polski Związek Triathlonu, którego pierwszym prezesem został Piotr Rutkowski.

Źródło:

„Iustrowana Encyklopedia Sportu”
wydawnicto: MUZA SA
Warszawa 2001
Tytuł oryginału: SPORTS The Compete Visual Reference
Wydawca: Jacques Fortin
Autorzy: Denis Fourny, Benoit Fradette, Jean Gounelle, Francis Magnenot, Anne-Marie Villeneuve
Przekład: Marek Czekański, Cezary Murawski, Grzegorz Siwek